Czesto zadawane pytania (FAQ) na pl.sci.chemia Ostatnio modyfikowane: 29 listopada 2006, 00:42:33. 1 Uwagi i informacje o korzystaniu z grupy 1.0 Ogolne informacje o grupie 1.1 Ogonki (polskie znaki diakrytyczne) w postach 1.2 Gdzie mozna znalezc archiwum grupy? 1.3 Wersja robocza 2 Typowe pytania 2.0 Gdzie sa strony www z ktorych mozna uzyskac podstawowe informacje o chemii na poziomie podstawowki/gimnazjum/liceum? 2.1 Aaaa, pomozcie rozwiazac to zadanie... 2.2 Dlaczego nie nalezy wdychac podtlenku azotu? 2.3 Otrzymywanie amfetaminy, LSD i podobnych specyfikow 2.4 Otrzymywanie jodku azotu 2.5 Jak zrobic proch czarny? 2.6 Skad zdobyc KCN/As2O3/etc.? 2.7 Gdzie znalezc adresy sklepow, producentow odczynnikow, sprzetu lab., ...? 2.8 Skad zdobyc oprogramowanie chemiczne (do rysowania, obliczen i planowania syntez)? 2.9 Trawienie plytek drukowanych 2.10 Odzysk srebra ze zuzytych odczynnikow fotograficznych 2.11 Jak skutecznie usunac plame z tluszczu/atramentu/soku/etc. (i nie usunac przy okazji materialu na ktorym ona sie znajduje :-))? 2.12 Co zrobic z rtecia ze stluczonego termometru? 2.13 Czy w zmywarkach mozna uzywac "zwyklej" soli kuchennej? 3 Autorzy, copyleft i inne 3.0 Kontakt z autorem 3.1 Osoby ktore przyczynily sie do powstania tego dokumentu 3.2 Gdzie mozna znalezc aktualna wersje FAQ? 3.3 Historia tego dokumentu 3.4 Copyleft 1 Uwagi i informacje o korzystaniu z grupy 1.0 Ogolne informacje o grupie Opis tematyki grupy mozna znalezc pod adresem http://www.usenet.pl/opisy/pl.sci.chemia, natomiast sieciowy savoir-vivre, czyli zasady ktorymi nalezy sie kierowac przy korzystaniu z grup dyskusyjnych (aka grup nowosci) jest na stronie http://www.pg.gda.pl/~agatek/netq.html. Reszta tego punktu... w trakcie przygotowania (PG). 1.1 Ogonki (polskie znaki diakrytyczne) w postach Tak jak w calej hierarchii pl.* przyjetym standardem kodowania jest iso-8859-2. W razie problemow polecam http://www.agh.edu.pl/ogonki/ oraz FAQ grupy pl.news.czytniki: http://czytniki.zamiast.net/faq.html#pliterki. 1.2 Gdzie mozna znalezc archiwum grupy? Google: http://groups.google.com/group/pl.sci.chemia lub na serwerze news://news-archive.icm.edu.pl/pl.sci.chemia 1.3 Wersja robocza "Czesto zadawane pytania na pl.sci.chemia" sa ciagle rozszerzane, zmieniane i poprawiane, wiec w razie zauwazenia bledow prosze o kontakt (punkt 3.0). 2 Typowe pytania 2.0 Gdzie sa strony www z ktorych mozna uzyskac podstawowe informacje o chemii na poziomie podstawowki/gimnazjum/liceum? http://www.dmoz.org/World/Polska/Nauka_i_edukacja/Chemia/ http://katalog.chemia.px.pl/chemia/materialy_dla_uczniow/ 2.1 Aaaa, pomozcie rozwiazac to zadanie... * Alkacymetria czyli jak nie miec pH na sprawdzianie ;-) http://www.chem.univ.gda.pl/~tomek/alkacymetria.htm * Ratunku, nie umiem liczyc! http://www.chem.univ.gda.pl/~tomek/rachunkowe.htm * Inne - zobacz tutaj: http://www.chem.univ.gda.pl/~tomek/dydaktyka.htm 2.2 Dlaczego nie nalezy wdychac podtlenku azotu? Nalezy szczegolnie przestrzec przed probami wdychania podtlenku azotu N2O, czyli "gazu rozweselajacego", sporzadzonego w laboratorium. Po pierwsze, jest on z reguly zanieczyszczony innymi toksycznymi tlenkami azotu. Podtlenek azotu nie podtrzymuje oddychania, wiec podczas narkozy podaje sie go w mieszaninie z tlenem. Czysty podtlenek azotu moze powodowac tzw. "bezdech", czyli niebezpieczne zablokowanie akcji oddechowej! Zrodlo: Uzupelnienie do egzemplarza autorskiego "Doswiadczen"; "Doswiadczenia chemiczne", dr Tomasz Plucinski, wyd. I, Wydawnictwo Adamantan, Warszawa 1997. 2.3 Otrzymywanie amfetaminy, LSD i podobnych specyfikow Zobacz: http://chemia.panoramix.net.pl/o_witrynie/FAQ.html#10 (punkt 10). Chetnych do opracowania tego tematu prosze o kontakt (punkt 3.0). Dla tych, ktorzy nie lapia pewnych niuansow: nie, nie chodzi o to jak faktycznie (gdyz to, jak sadze, kazdy kto ma juz nieco doswiadczenia wie), tylko o przystepne wytlumaczenie ZZZR - Zasady Zachowania Zdrowego Rozsadku.) 2.4 Otrzymywanie jodku azotu Patrz: http://pc69.wbc.lublin.pl/ChemFan/Publikacje/Halogenopochodne_amoniaku.html oraz http://www.chem.univ.gda.pl/~tomek/wybuchy.htm ("ryzykowny demontaz"). 2.5 Jak zrobic proch czarny? Chetnych do opracowania tego tematu prosze o kontakt (punkt 3.0). Patrz tez: uwaga do punktu 2.3. 2.6 Skad zdobyc KCN/As2O3/etc.? Chetnych do opracowania tego tematu prosze o kontakt (punkt 3.0). Patrz tez: uwaga do punktu 2.3. 2.7 Gdzie znalezc adresy sklepow, producentow odczynnikow, sprzetu lab., ...? http://www.chemia.px.pl/roznosci/sklepy_chemiczne/index.html http://pc69.wbc.lublin.pl/ChemFan/Sprzet_I_Odczynniki/Sklepy.html http://www.myzlab.pl/index.php?a=26 2.8 Skad zdobyc oprogramowanie chemiczne (do rysowania, obliczen i planowania syntez)? Polskie strony z ktorych mozna je sciagnac (posortowane wg. ilosci dostepnych programow): * http://www.chemia.px.pl/cgi-bin/archiwum.cgi * http://pc69.wbc.lublin.pl/ChemFan/Oprogramowanie/ * http://rafalkubas.webpark.pl/Pliki/pliki.htm * http://www.ch.pw.edu.pl/~kazek/chemia/index.html Pod adresem http://www.gcms.de/soft.html znajduje sie lista odsylaczy do roznych stron z oprogramowaniem, a kontynuacje prowadzonej dawniej przez Nikodema Kuznika listy programow dla Linuxa mozna znalezc tutaj: http://www.redbrick.dcu.ie/~noel/linux4chemistry/. 2.9 Trawienie plytek drukowanych "Plytki drukowane w warunkach domowych": http://www.piotr.nabielec.com/?doc=artikle/elektronika&PHPSESSID=d0a843216211f8b54d8687aadb8ed39f Wykonywanie drobnych elementow z blachy poprzez trawienie: http://www.fuw.edu.pl/~wwasil/Ol49/Etchpl.html. 2.10 Odzysk srebra ze zuzytych odczynnikow fotograficznych Zobacz opis na stronie http://www.chem.univ.gda.pl/~tomek/srebro-odzysk.htm. 2.11 Jak skutecznie usunac plame z tluszczu/atramentu/soku/etc. (i nie usunac przy okazji materialu na ktorym ona sie znajduje :-))? Plamy z atramentu badz tuszu: Autor: "Tomasz Plucinski" Message-ID: Bardzo wiele zalezy od rodzaju i koloru podloza. Najwieksze szanse to bialy len lub bawelna. kolorowe znacznie zmniejszaja szanse powodzenia. Zawsze najpierw usunac lepiszcze: tampon i podkladka z waty, rozpuszczlniki typu chloroform lub cokolwiek, co tusz rozpuszcza (z latwo dostepnych srodkow: benzyna ekstrakcyjna lub spirytus - przyp. PG). Procedura dosc zmudna i dlugotrwala, bo trzeba usunac resztki dosc dokladnie. Uwaga na zacieki. Rozpuszczenie oleistego lepiszcza jest absolutnie konieczne. Potem utleniacze w kolejnosci od najlagodniejszych (Vanish) do drastycznych (Bielinka, NaOCl) lub wrecz bardzo agresywnych (KMnO4 + rozcienczomy kwas siarkowy). Czas dzialania: doswiadczalnie - z reguly nie dluzej niz 3-4 minuty dla KMnO4. Oczywiscie po kazdej zmianie utleniacza - resztki poprzedniego bardzo dokladnie wyplukac woda, a tkanine najpierw bardzo dokladnie wysuszyc. Niestety, agresywne utleniacze moga nie tylko zniszczyc barwnik tkaniny, ale i naruszyc wlokno. Praktyka wskazuje, ze usuniecie tuszu jest trudne. W przypadku czarnego tuszu do stempli z weglem w charakterze pigmentu powyzsza procedura nie poskutkuje (ani raczej zaden inny srodek ktory nie zniszczy tkaniny) - PG. 2.12 Co zrobic z rtecia ze stluczonego termometru? Po pierwsze: nie przejmowac sie zanadto, gdyz to nie sama metaliczna rtec jest toksyczna, a jej pary. Nalezy zebrac jak najwiecej np. za pomoca kartki papieru czy tez zaklaplacza, pamietajac o okresleniu `zywe srebro' - kuleczki ze wzgledu na duze napiecie powierzchniowe oraz swa gestosc szybko `uciekaja' w jak najnizej polozone miejsce. Jesli mamy watpliwosci, iz gdzies w szczelinach podlogi czy innych zakamarkach pozostaly resztki, mozna posypac te miejsca sproszkowana siarka (celowosc owego postepowania bywa poddawana w watpliwosc z racji szybkosci przebiegu reakcji, ale napewno nie zaszkodzi). Uwaga dla niechemikow: `siarka' z lebkow zapalek nie zawiera siarki (pierwiastka)! Warto tez wielokrotnie solidnie wywietrzyc pomieszczenie w ktorym rozlala sie rtec. Uzycie odkurzacza nie jest rozsadnym pomyslem, gdyz zamiast zebrac rtec - rozpylimy ja w pomieszczeniu, a w dodatku resztki moga pozostac w rurze. Do wyciagania nawet niewidocznych kropelek rteci ze szpar dobry jest pedzelek z drucikow miedzianych zrobiony z przewodu elektrycznego (linki), po usunieciu zewnetrznej izolacji PCW i lakieru ochronnego z pojedynczych drucikow (na podstawie <3355.00003253.3da3d654@newsgate.onet.pl>). Na koniec o szkodliwosci rozlanej rteci mozna jeszcze poczytac tutaj: http://groups.google.com/group/pl.sci.chemia/msg/f5efb7079b33b2ca (Message_ID: <3aca.00000b70.3bffb4c8@newsgate.onet.pl>). ;-) 2.13 Czy w zmywarkach mozna uzywac "zwyklej" soli kuchennej? Autor: Michal Sobkowski Message-ID: <3C1DDA43.59AC7AEF@ibch.poznan.pl> Temat: Re: sol do zmywarek Michal Jankowski wrote: > Primo, granulowana lepiej sie zasypuje, a secundo, to sol spozywcza > jest teraz jodowana i nie jestem tak na 100% pewien, ze ten jod nie > szkodzi... Wg mojego wyczucia, w zmywarkach powinien byc wymieniacz jonowy, konkretnie kationit wymieniajacy Ca(2+) i Mg(2+) -> Na(+). NaCl potrzebny jest do regeneracji wsadu. O ile pamietam, sol jodowana zawiera 30 mg KI na 1 kg NaCl, czyli 30 ppm. Jest to niewatpliwie ilosc sladowa; sadze ze zmywarki musza byc przystosowane do znacznie wiekszych zanieczyszczen obecnych w wodzie wodociagowej. Co wiecej KI jako taki nie ma prawa zaszkodzic wymieniaczowi jonowemu, po prostu ok. 30 ppm wymieniacza bedzie w formie potasowej zamiast sodowej. Byc moze problemem jest wielkosc krysztalow, a co za tym idzie - mozliwosc zatykania systemu. Sol spozywcza moze zawierac tez jakies frakcje nierozpuszczalne w wodzie, ktore nie szkodza produktowi spozywczemu, a moga szkodzic zmywarce. Jesli chodzi o nieprzydatnosc soli do zmywarek do spozycia - jest to wg mnie jedynie formalnosc dla produktu nie posiadajacego atestu jako srodka spozywczego. Podsumowujac - prawdopodobnie mozna bez szkody dla urzadzenia uzywac zwyklej soli spozywczej. Ale ja uzywam soli do zmywarek. :-) 3 Autorzy, copyleft i inne 3.0 Kontakt z autorem "Czesto zadawane pytania na pl.sci.chemia" redaguje Piotr Gogolewski (do spolki ze skryptem w perlu, dzieki ktoremu istnieje wersja HTML). Kontakt: chemia[malpka]panoramix.net.pl lub bezposrednio na grupie pl.sci.chemia. 3.1 Osoby ktore przyczynily sie do powstania tego dokumentu Tomasz Plucinski Michal Sobkowski ---- [malpka] = @ 3.2 Gdzie mozna znalezc aktualna wersje FAQ? Swieze wersje leza pod adresami: * http://www.chemia.px.pl/Kampinos/pl.sci.chemia.html (HTML, polskie litery w kodowaniu iso-8859-2) * http://www.chemia.px.pl/Kampinos/pl.sci.chemia.txt (tekst, polskie litery w kodowaniu iso-8859-2) * http://www.chemia.px.pl/Kampinos/pl.sci.chemia.ascii.txt (tekst, bez polskich liter) 3.3 Historia tego dokumentu Ostatnie zmiany: * Poprawki, rozszerzenie kilku punktow, aktualizacja odsylaczy - 28.11.2006 * Czy w zmywarkach mozna uzywac "zwyklej" soli kuchennej? (2.13) - 17.11.2006 * Rozwiazywanie zadan dla bardzo opornych czyli dodany punkt 2.1, a co za tym takze idzie zmiany w numeracji punktow 2.*. - 10.11.2003 * Odsylacz do kolejnej strony z oprogramowaniem (punkt 2.8), drobne poprawki, nowa wersja skryptu generujacego wersje HTML - 02.11.2003 * Jak usunac plamy z atramentu badz tuszu? (punkt 2.11) - 01.11.2003 Pierwsza wersja pojawila sie w Sieci 12 maja 2001 r. 3.4 Copyleft Dokument ten moze byc rozpowszechniany bez ograniczen pod warunkiem nie dokonywania w nim zmian.